به گزارش اداره کل روابط عمومی و امور بینالملل صندوق بازنشستگی کشوری، این مطلب که توسط کمیسیون فنی سرمایهگذاری صندوقهای تأمین اجتماعی ISSA تهیه شده، نشان میدهد چگونه میتوان از منابع مالی عظیم صندوقهای بازنشستگی و تأمین اجتماعی برای ایجاد منافع قابل اندازهگیری اجتماعی و زیستمحیطی در کنار بازدهی مالی، بهره برد.
حجم بالای داراییهای صندوقهای تأمین اجتماعی در جهان و چالشهای پیشروی آنها، موجب شده است تا این صندوق ها نیازمند چشماندازی نوین برای مدیریت منابع باشند و چنین گزارش هایی کمک بزرگی به مدیران این سازمان ها دارد.
سرمایهگذاری تأثیرگذار صرفاً به دنبال بازدهی مالی نیست، بلکه بر آن است تا با سرمایهگذاری در پروژههای زیرساختی، سلامت، آموزش و اقدامات اقلیمی، هم به پایداری مالی صندوقها کمک کند و هم به اهداف کلان اقتصادی و اجتماعی کشورها.
برای نمونه در هند، «صندوق تأمین اجتماعی کارکنان دولت» (EPFO) در طرح «خط لوله زیرساختهای ملی» (National Infrastructure Pipeline) سرمایهگذاری کرد؛ طرحی که حوزههای انرژی، جادهها و راهآهن را در چارچوب برنامه توسعه دولت در بر میگرفت. هدف از این پروژه(ها)، تقویت رشد فراگیر از طریق اشتغالزایی، بهبود شرایط معیشتی و تضمین دسترسی عادلانه به زیرساختها بود. سازمان EPFO با سرمایهگذاری در این پروژهها، به عزم دولت برای فراهمسازی زیرساختهای تراز جهانی برای شهروندان و ارتقای کیفیت زندگی آنان یاری رساند؛ اقدامی که پیامدهای گستردهای برای نظام تأمین اجتماعی هند به همراه داشت.
محورهای اصلی و تجارب موفق بینالمللی
گزارش ISSA با گردآوری شواهد و بینشهایی از اعضا و کارشناسان بینالمللی، بر سه محور کلیدی تمرکز دارد:
تقویت اهداف بلندمدت تأمین اجتماعی: بررسی چگونگی همراستایی سرمایهگذاریها با اهداف اصلی نظامهای حمایتی.
تصمیمگیری استراتژیک در سرمایهگذاری: ارائه چارچوبی برای همسوسازی بازده صندوقها با اهداف وسیعتر جامعه.
بهاشتراکگذاری دانش: ترویج رویکردهای نوآورانهای که عملکرد مالی را با تأثیرات قابل اندازهگیری متعادل میسازند.
در تدوین این گزارش، از تجربیات نهادهای شاخصی مانند CPP Investments کانادا، صندوق تأمین اجتماعی کارکنان دولت (EPFO) هند و صندوق بازنشستگی مراکش (CNRA-RCAR) استفاده شده است که نشاندهنده کاربرد عملی این رویکرد در کشورهای مختلف است.
چالشها و فرصتهای پیش رو
اگرچه سرمایهگذاری تأثیرگذار فرصتی بینظیر محسوب میشود، اما تطبیق نظامهای تأمین اجتماعی با این مدل نیازمند بازنگری در چارچوبهای نظارتی و افزایش سهم سرمایهگذاری در پروژههای زیربنایی و مولد است . به عنوان مثال، در کشوری مانند نیجریه، تنها ۰.۲ درصد از داراییهای صندوقهای بازنشستگی به پروژههای زیرساختی با تأثیرات اجتماعی و زیستمحیطی اختصاص دارد و کارشناسان پیشنهاد افزایش این سهم را با ایجاد ضوابط شفاف ارائه دادهاند . این موضوع میتواند الگویی برای اصلاح ساختار سرمایهگذاری در ایران باشد.
گزارش کامل ISSA با هدف کمک به نهادهای تأمین اجتماعی در سراسر جهان برای حرکت مسئولانه به سمت سرمایهگذاریهایی منتشر شده است که ضمن تأمین منافع بلندمدت بازنشستگان، به تابآوری اقتصادی و زیستمحیطی جوامع نیز کمک میکند.
علاقه مندان می توانند متن کامل این گزارش را از
اینجا دریافت کنند.